کتاب «مبارزه خستگی‌ناپذیر در پرتو شیوه حکیمانه» کتابی است مشتمل بر بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی در ادوار برگزاری کنگره جهانی امام رضا (ع) که ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۳ و همزمان با رونمایی از مجموعه مقالات پنجمین کنگره جهانی امام رضا(ع) از آن رونمایی شد. 
این کتاب که در قطع رقعی و به کوشش انتشارات به‌نشر منتشر شده است، مشتمل بر یک مقدمه و چهار فصل است. در مقدمه کتاب، توضیحاتی درباره ادوار برگزاری کنگره جهانی امام رضا(ع) ذکر شده و به کیفیت حضور رهبر معظم انقلاب اسلامی در این کنگره اشاره شده است. 

فصل اول: پیام رهبر معظم انقلاب به کنگره اول
فصل اول این کتاب به پیام رهبر معظم انقلاب اسلامی به کنگره اول که مرداد ماه ۱۳۶۳ برگزار شد، می‌پردازد. ایشان در این پیام، مباحثی درباره ضرورت تأسیس حکومت بر پایه امامت در زمان ائمه اطهار(ع) را مطرح می‌کنند. در بخش‌هایی از ابتدای این پیام می‌خوانیم:
«مهم‌ترین چیزی که در زندگی ائمه(ع) به طور شایسته مورد توجه قرار نگرفته، عنصر «مبارزه حاد سیاسی» است. از آغاز نیمه دوم قرن اول هجری که خلافت اسلامی به طور آشکار با پیرایه‌های سلطنت آمیخته و امامت اسلامی به حکومت جابرانه پادشاهی بدل شد، ائمه(ع) مبارزه سیاسی خود را به شیوه‌ای متناسب با اوضاع و شرایط، شدت بخشیدند. این مبارزه بزرگ‌ترین هدفش تشکیل نظام اسلامی و تأسیس حکومتی بر پایه امامت بود. بی‌شک تبیین و تفسیر دین با دیدگاه مخصوص اهل بیت(ع) وحی و رفع تحریف‌ها و کج‌فهمی‌ها از معارف اسلامی و احکام دینی هدف مهمی برای جهاد اهل بیت(ع) به حساب می‌آمد. اما طبق قرائن حتمی، جهاد اهل بیت(ع) به این هدف‌ها محدود نمی‌شد و بزرگ‌ترین هدف آن، چیزی جز تشکیل حکومت علوی و تأسیس نظام عادلانه اسلامی نبود. بیشترین دشواری‌های زندگی مرارت‌بار و پر از ایثار ائمه(ع) و یاران آنان، به خاطر داشتن این هدف بود و ائمه(ع) از دوران امام سجاد(ع) و پس از حادثه عاشورا به زمینه‌سازی درازمدت برای این مقصود پرداختند». 
پس از آن نیز به صورت تفصیلی به موضوع ولایتعهدی امام رضا(ع) و دلایل مأمون برای دعوت ایشان به خراسان پرداخته می‌شود و در پایان، سیاست‌ها و تدابیر امام رضا (ع) در برابر مأمون تشریح می‌شود. 

فصل دوم: بیانات رهبر معظم انقلاب در کنگره دوم
اما در بخش دوم این کتاب، به بیانات رهبر معظم انقلاب اسلامی در افتتاحیه کنگره دوم در سال ۱۳۶۵ اختصاص پیدا کرده است.
ایشان در ابتدای این بیانات، بار دیگر سخنان خود در کنگره اول را مؤکداً تکرار می‌کنند و می‌فرمایند: «عنصر مبارزه سیاسی حاد که خط ممتد زندگی ائمه هدی(ع) را در طول ۲۵۰ سال تشکیل می‌دهد، در لابه‌لای روایات، احادیث و شرح حال‌های ناظر به جنبه علمی و معنوی گم شده. زندگی ائمه(ع) را ما به عنوان درس اسوه باید فرا بگیریم، نه فقط به عنوان خاطره‌های شکوهمند و ارزنده و این بدون توجه به روش و منش سیاسی این بزرگواران ممکن نیست». 
در ادامه، «مبارزه سیاسی» یا «مبارزه حاد سیاسی» ائمه(ع) را این گونه تشریح می‌کنند: «ائمه(ع) از لحظه وفات رسول‌الله(ص) تا سال ۲۶۰ درصدد بودند حکومت الهی را در جامعه اسلامی به وجود بیاورند. این اصل مدعاست. البته نمی‌توانیم بگوییم که می‌خواستند حکومت اسلامی را در زمان خودشان، یعنی هر امامی در زمان خودش به وجود بیاورد بلکه آینده‌های میان‌مدت و بلندمدت و در مواردی هم نزدیک‌مدت وجود داشت». 

فصل سوم: پیام رهبر معظم انقلاب به کنگره سوم
بخش سوم کتاب مشتمل بر پیام رهبر معظم انقلاب به کنگره سوم در سال ۱۳۶۸ است و با توجه به تمرکز این کنگره بر زندگی امام موسی کاظم(ع)، پیام ایشان نیز اشاراتی به تاریخ زندگی امام موسی کاظم(ع) به عنوان یکی از مهم‌ترین مقاطع زندگی ائمه(ع) دارد که به تعبیر ایشان «دو تن از مقتدرترین سلاطین بنی‌عباس –منصور و هارون- و دو تن از جبارترین آنان -مهدی و هادی- در آن زمان حکومت می‌کرده‌اند» و درباره این دوران می‌فرمایند:
«در این دوران، تنها چیزی که می‌تواند مبارزه و حرکت فکری و سیاسی ائمه اهل ‌بیت(ع) و یاران صدیق آنان را مجال رشد و استمرار بخشد، تلاش خستگی‌ناپذیر و جهاد خطیر آن بزرگواران است و توسل به شیوه الهی تقیه. و بدین ترتیب است که عظمت حیرت‌آور و دهشت‌انگیز جهاد حضرت موسی بن جعفر(ع) آشکار می‌شود». 

فصل چهارم: بیانات رهبر معظم انقلاب در دیدار اعضای منتخب هیئت علمی کنگره پنجم
اما فصل چهارم و پایانی کتاب، مشتمل بر بیانات رهبر معظم انقلاب در دیدار اعضای منتخب هیئت علمی کنگره پنجم است. ایشان در این بیانات بر پژوهش در زندگی ائمه اطهار(ع) از سه جنبه قداست ائمه(ع)، بیان کلمات و درس‌های ائمه(ع) و بیان سیاست و هدف ائمه(ع) تأکید و در ادامه، تشکیل حکومت را به عنوان هدف بلندمدت تمام ائمه(ع) معرفی می‌کنند. در پایان نیز ایشان بر استخراج و تلخیص ابعاد زندگی ائمه(ع) و انتشار آن با زبان مناسب، به عنوان وظیفه برگزارکنندگان کنگره تأکید می‌کنند.

​​​​​​​خبرنگار: لیلا لاریچه