عملکرد اقتصاد مقاومتی در میانه جنگ روانی و شناختی علیه ایران

عملکرد اقتصاد مقاومتی در میانه جنگ روانی و شناختی علیه ایران

ریچارد نفیو، یکی از معروف‌ترین افرادی که مسئول تیم طراحی تحریم علیه ایران بوده در کتاب «هنر تحریم‌ها» می‌گوید: در سال۲۰۱۲ با اقداماتی که انجام دادیم پول ملی ایران در چند هفته تا سه برابر با کاهش ارزش روبه‌رو شد.


​​​​​​​او می‌گوید: به‌هرحال ما دنبال این هستیم که نقاط حساس اقتصاد ایران را پیدا کرده و آن را طوری تحریم کنیم که بیشترین ضربه و شدت ضربه را بر کشور وارد کنیم. جیمز ریکاردز، تحلیلگر ارشد سیا نیز در کتاب «جنگ ارزی» می‌نویسد جنگ با ایران آغاز شده بدون اینکه تیری شلیک شده باشد.
شروع یک جنگ تمام‌عیار بدون شلیک حتی یک گلوله را رهبر معظم انقلاب اسلامی زمانی پیش‌بینی کردند که کشور هنوز درگیر هنرنمایی دشمن در طراحی تحریم‌ها با شیوه‌ها، روش‌ها، ابزارها و سیستم‌های متنوع مالی و غیرمالی نشده بود.

تولید نظریه برای جنگ تمام‌عیار اقتصادی
آن‌طور که دکتر علی سعیدی، تحلیلگر مسائل اقتصادی می‌گوید سال86 که رهبر معظم انقلاب بحث جنگ تمام‌عیار اقتصادی را مطرح کردند، ما نه تحریم نفتی داشتیم نه تحریم بانکی، نه تحریم تجارت خارجی، مثل سابق نفت می‌فروختیم و با کشورهای مختلف تجارت داشتیم، ذخایر ارزی و طلای خوبی داشتیم و وضعیت همه متغیرهای اقتصادی کشور خوب بود، با این حال، رهبری فرمودند یک جنگ تمام‌عیار اقتصادی در راه است. استادیار گروه اقتصاد اسلامی دانشگاه قم می‌گوید: پس از این پیام، حضرت آقا در سال87 بحث الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت را مطرح کردند. ایشان تأکید کردند نگویید الگوی توسعه، چون الگوی توسعه، ما را به پیشرفت نمی‌رساند، ما پیشرفتی می‌خواهیم که بومی خودمان باشد. سال89 ایشان بحث اقتصاد مقاومتی را مطرح کردند، از سال88 به این طرف هم شعارهای سال جز سال94، همه اقتصادی است. یعنی حضرت آقا یک تهدید یعنی جنگ اقتصادی را شناسایی و متناسب با آن، شروع به تولید نظریه کردند. 

نهادسازی برای بومی‌سازی الگوی پیشرفت
این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه بخش مهم نظریه الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت، مسئله معیشت مردم، اقتصاد و تجارت بود، می‌گوید: در راستای تحقق این شعار، مرکز الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت تأسیس شد تا آنجا برنامه‌های توسعه ما تبدیل به برنامه‌های پیشرفت شود. حتی در ماده یک قانون برنامه پنجم توسعه آمد باید قانون برنامه ششم بر اساس الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت تنظیم و تدوین شود. پس از اینکه ماجرای بومی‌سازی الگوی پیشرفت کلید می‌خورد و برای آن نهادسازی هم می‌کنند، اقتصاد مقاومتی را مطرح می‌کنند.
وی ادامه می‌دهد: رهبر معظم انقلاب از اصلاح الگوی مصرف شروع می‌کنند، سپس همت و کار مضاعف و جهاد اقتصادی را مطرح می‌کنند. سپس کم‌کم می‌خواهند فضای مدیریت اقتصادی را به سمت حمایت از تولید، اقتصاد مقاومتی و اقدام و عمل سوق دهند و سال 95 دیگر می‌گویند بس است این‌قدر درباره اقتصاد مقاومتی حرف زدید، بیایید یک اقدام عملیاتی انجام دهید. حضرت آقا دستور دادند ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی در دولت شکل گیرد. همه نهادها را مأمور می‌کنند تحت یک فرماندهی واحد، اقتصاد مقاومتی را پیاده‌سازی کنند. سپس مفصل توضیح می‌دهند اقتصاد مقاومتی یعنی چه، یعنی اینکه اقتصاد در برابر تکانه‌های بین‌المللی مقاوم و پایدار باشد و رشد کند و این دستورالعمل نه فقط برای دورانی که در تحریم هستیم بلکه باید برای همه زمان‌ها باشد.

بازطراحی اقتصاد برای مقابله با دشمن
این پژوهشگر اقتصادی توضیح می‌دهد: نگاه رهبری از بیاناتی که منتشر شده هم نشان می‌دهد یک طرحی در ذهن ایشان است، در مورد اینکه چطور باید اقتصادمان را بازطراحی کنیم تا بتواند در مقابل توطئه‌های دشمن، مستحکم باشد و ضمن آن، اهداف و آرمان‌هایی که جمهوری اسلامی دارد و در قانون اساسی آمده هم محقق شود، از جمله اینکه دولت موظف است اشتغال ایجاد کند، برای مردم مسکن تأمین و رفاه و معیشت آن‌ها را فراهم کند. 
سعیدی تأکید می‌کند: رهبر معظم انقلاب معتقدند این آرمان‌ها باید محقق شود منتها نه با آن ریل‌گذاری اقتصادی که از دوره پهلوی شکل گرفته، چرا که با آن ریل‌ها هیچ وقت به این اهداف نخواهیم رسید.

4 دهه معطلی برای جهش تولید در کشور
دکتر سعیدی تصریح می‌کند: پس از بحث الگوی پیشرفت و اقتصاد مقاومتی و پیگیری آن، ایشان فرمودند شما باید سراغ تولید و اشتغال بروید و سال96 هم بحث تولید و اشتغال، سال97 را هم سال حمایت از کالای ایرانی و سال98 باز ایشان رونق تولید را مطرح می‌کنند، از همه جالب‌تر سال99 که همه در بحبوحه و هراس از کرونا هستند، حضرت آقا صحبت جهش تولید را مطرح می‌کنند. جهش تولید وقتی مطرح می‌شود یعنی شما باید یکباره اقتصاد را رشد دهید و مسئله‌ اقتصاد را یک بار برای همیشه حل کنید.سعیدی با بیان اینکه جهش تولید یعنی یک افزایش بسیار زیاد در میزان تولید و به تبع آن درآمد و اشتغال در یک کشور در بازه زمانی بسیارکوتاه، می‌گوید: مطالعات مختلفی درباره تجربه‌ کشورها در زمینه‌ جهش تولید انجام دادیم که نشان می‌داد اقتصادها توانستند در یک بازه‌ زمانی ماکزیمم 10ساله به جهش برسند، منتها ما چهار دهه است برای اینکه این جهش تولید اتفاق بیفتد معطل نگه داشته شدیم.

خروجی 15 سال مطالبه و نهادسازی رهبری
این کارشناس اقتصادی می‌گوید: حضرت آیت‌الله خامنه‌ای دوباره سال 1400 بر بحث تولید و پشتیبانی و مانع‌زدایی تأکید و سال 1401 بحث تولید اشتغال‌زا و دانش‌بنیان را مطرح می‌کنند، یعنی آن جهت‌‌گیری که حضرت آقا دارند و مدام مطالبه می‌کنند همچنان به این سمت است که اقتصاد کشور مقاوم شود و مقاومت اقتصادی از درون  بجوشد و این‌ها نیز در گرو جهش تولید و اشتغال است. این طرحی است که حضرت آقا شاید نزدیک به 15سال است دارند مدام تبیین، ترویج، مطالبه، نهادسازی و قاعده‌گذاری می‌کنند.سعیدی می‌افزاید: خروجی کار دولت یعنی مجموعه‌ جمهوری‌اسلامی با همه‌ کرختی مسئولان که وجود داشته و با همه‌ ناکارآمدی موجود در نظام اداری این شده که اکنون پس از این 15سال، اقتصادمان بتواند در مقابل انواع تحریم‌ها و فشارهای اقتصادی دشمن مقاومت کند.

عملکرد قابل دفاع کشور در جنگ اقتصادی
سعیدی می‌گوید: لازم است توضیحی بدهم درباره اینکه مثلاً نرخ ارز بالا می‌رود و مردم از وضعیت اقتصادی ناراحت هستند. این مقوله جداگانه‌ای است که می‌شود توضیح داد علت افزایش نرخ ارز چه بوده‌ است.منتها انصاف است آن روی سکه را هم ببینیم که کشور ما در برابر همه‌ فشارهای اقتصادی که در طول تاریخ بی‌سابقه است تاب آورده است. هر کشور دیگری که این‌ها خواستند با ابزار اقتصادی آن را ساقط کنند در کمتر از 10سال آن را زمین زدند ولی اقتصاد ما نه تنها فرونپاشیده بلکه حتی درگیر انگاره‌‌ها و تجربه‌های اقتصادی مثل ابرتورم یا بحران هم نشدیم. شبیه آنچه آمریکا در 2008 تجربه کرد یا اروپا در 2009 یا ابرتورم آلمان در جنگ جهانی دوم یا ابرتورم ونزوئلا یا فروپاشی اقتصادی ژاپن پس از جنگ جهانی دوم، ما با این فضا خیلی فاصله داریم. به‌عبارتی اگر مردم بدانند فشار دشمن چقدر بوده و عملکرد اقتصادیمان را با آن بسنجیم، می‌بینم عملکرد کشور به‌شدت قابل دفاع است.

مقاومت در برابر انواع جنگ‌های روانی و شناختی
وی می‌گوید: ما ایرانی���ها اغلب پیشرفت‌ها و دستاوردهای اقتصادی خود را کم برآورد می‌کنیم، در عوض، تصورات رؤیایی از اقتصادهای غربی داریم که فکر می‌کنیم آن‌ها خیلی اقتصادهای ویژه و پیشرفته‌ای دارند. اما همین ماجرای جنگ روسیه و اوکراین و افزایش قیمت نفت و گاز و این‌ها نشان داد اروپایی‌ها چقدر در مدیریت همین تورمی که ادعایش را دارند ناتوان هستند. تحریم‌هایی که علیه ما شد صدها برابر سخت ‌تر و سنگین‌تر و حساب شده‌تر از تحریم‌هایی بود که در جنگ اوکراین اتفاق افتاد.وی می‌افزاید: کل درآمدهای ارزی که از طریق نفت و گاز بدست می‌آوردیم تحریم شد، حتی دولت آمریکا سال97 اعلام کرد می‌خواهیم فروش نفت ایران را به صفر برسانیم. رایزنی‌های گسترده با خریداران نفت ما کردند که کسی از ما نفت نخرد؛ تلاش کردند همه منابع درآمدی ما در خارج از کشور را بلوکه کنند. قصد داشتند مبادلات تجاری ما را کور کنند و اجازه ندهند تجارت بین‌المللی داشته باشیم. در فضای داخلی با انواع جنگ روانی و جنگ‌های شناختی سعی کردند نارضایتی ایجاد کنند؛ تلاش کردند دولت را ناکارآمد نشان دهند با همه‌ این‌ها می‌بینید هیچ کشوری این‌قدر اقتصاد مقاومی ندارد که ما داریم.

حرکت دشمن از جنگ اقتصادی به شناختی
وی می‌افزاید: اگر هم نرخ ارز افزایش پیدا می‌کند و بالا می‌رود دلیلش ضعف اقتصاد ما نیست بلکه دلیلش این است که دشمن برای این ماجرا طراحی کرده و همزمان با فشارهای مستمری که می‌آورد یک جنگ شناختی تمام‌عیار را هم آغاز کرده است.
این اقتصاددان می‌گوید: حضرت آقا از سال 98 گفتند این‌ها در جنگ اقتصادی ناکام بودند و الان وارد جنگ رسانه‌ای و شناختی شدند. یعنی از سال‌های 98 و 99 به بعد به‌خصوص پس از ترور شهید سلیمانی جنگ ما با آمریکا دیگر به‌طورمستقیم در حوزه‌ اقتصاد نیست. حالا اقتصاد ابزاری شده برای اینکه دشمن بتواند اهداف دیگرش را دنبال کند که این هم اثر ضعف دشمن است. مثلاً ماجرای نرخ ارز و نارضایتی‌های چند ماه گذشته در واقع یک واکنشی بود به اقداماتی که دولت در یک سال گذشته انجام داد و مهم‌ترینش عضویت ایران در پیمان شانگهای بود.

اقتصاد با نگاه سرمایه‌داری، زمین بازی ما نیست 
این پژوهشگر اقتصادی تأکید می‌کند: به عنوان جمع‌بندی بحث عرض کنم اساساً میدان بازی اقتصاد، با آن نگاه سرمایه‌داری میدان بازی جمهوری اسلامی نیست. میدان بازی جمهوری اسلامی میدان فرهنگی است. اگر در اقتصاد ضعفی داریم به خاطر این است که یک‌سری مبانی فرهنگی ضعیفی داریم. اگر بخواهیم مسائل را ریشه‌ای حل کنیم راهکار اصلی ما در حوزه‌ فرهنگی است چرا که اساساً اقتصاد ما اقتصاد فرهنگی است. شعارهایی که حضرت آقا به عنوان شعارهای اقتصادی مطرح کردند همه را می‌توان شعارهای فرهنگی اقتصادی دانست. اصلاً نظریه اقتصاد مقاومتی یک نظریه‌ فرهنگی اقتصادی است و توجه به این نکته است که می‌تواند مشکلات ما را حل کند.

خبرنگار: زهرا طوسی

برچسب ها :
ارسال دیدگاه